Αργυρώ Καπαρού: «Κάθε τραγούδι, στίχος και μελωδία σε πηγαίνουν το δικό τους ταξίδι. Αυτό υπηρετείς» [Συνέντευξη]

Με αφορμή την παράσταση «Λυσιστράτη – Μια ξεκαρδιστική όπερα», η οποία θα παρουσιαστεί στο Ωδείο Ηρώδου Αττικού στις 12 & 13 Ιουνίου, σε μουσική, κείμενο και σκηνοθεσία του Σταμάτη Κραουνάκη στην οποία συμμετέχει η Αργυρώ Καπαρού, συνομιλήσαμε μαζί της σε μια συνέντευξη εφ’ όλης της ύλης.

Αργυρώ, συμμετείχες σε μια ξεχωριστή μουσική συνάντηση που παρουσιάστηκε στις 13, 14 και 15 Μαΐου στη Γερμανική Ευαγγελική Εκκλησία, υπό την καλλιτεχνική επιμέλεια της Λίνας Νικολακοπούλου. Πώς βιώνεις αυτή τη συνεργασία και τι σημαίνει για σένα αυτή η εμπειρία;

Κάθε νέο πρόγραμμα με την Λίνα Νικολακοπούλου είναι μια εμπειρία χαράς και εμβάθυνσης, στον ποιητικό της λόγο, στον δικό της τρόπο να παντρεύει τα τραγούδια, τις μουσικές, να οδηγεί τους συνεργάτες της μουσικούς και ερμηνευτές. Αυτό το πρόγραμμα έχει ήδη φιλοξενηθεί σε εκκλησίες του εξωτερικού και σχεδιάστηκε ειδικά για αυτό με λίγα όργανα, πνευστά, τσέλο, μαντολίνο και κλασική κιθάρα. Είναι μοναδικός ο συνδυασμός του περιβάλλοντος του ήχου στον ναό και η ευλάβεια του ακροατηρίου. Τα τραγούδια της Λίνας παρουσιάζονται στην γαλλική και ελληνική γλώσσα, μαζί με κείμενα και ποιήματα της που έχει επιλέξει. 

Τι αλλάζει στον τρόπο που ερμηνεύεις όταν λόγος και μουσική συναντιούνται μέσα σε έναν χώρο με τη συγκεκριμένη ακουστική και ατμόσφαιρα;

Αφήνω το αίσθημα μου σε σχέση με το τραγούδι, να ταξιδέψει μέσα σ’ αυτό το περιβάλλον και συμβαίνει κάτι που μόνο να το αισθανθείς μπορείς, δεν περιγράφετε εύκολα με λόγια. Είσαι σαν μια  βάρκα μέσα στο νερό που την πηγαίνει το ρεύμα της λίμνης.

Πώς επηρεάζει τη σκηνική σου προσέγγιση η καλλιτεχνική επιμέλεια της Λίνα Νικολακοπούλου σε μια παράσταση με τόσο ιδιαίτερο χαρακτήρα;

Η Λίνα Νικολακοπούλου, σε όλες τις συνεργασίες της, βάζει ψηλά τον πήχη. Δίνει την ισορροπία, το μέτρο, σε κάθε χώρο σε σχέση με αυτό που ερμηνεύουμε. Ο τρόπος είναι πάντα λιτός και το ζητούμενο είναι το αληθινό μας αίσθημα να φανερώνεται, στο τραγούδι μας. Και τα τραγούδια της προσφέρονται γι’ αυτό, μας ελευθερώνουν.

Τι γεννιέται επί σκηνής από τη συνεργασία σου με την Τέτη Κασιώνη, ιδιαίτερα μέσα σε αυτή τη διαδρομή ανάμεσα στην ελληνική και τη γαλλική γλώσσα;

Η Τέτη είναι ένα ξεχωριστό πλάσμα, συνθέτρια η ίδια, δημιουργική πολύ, με καλοσύνη και αγάπη για την ποίηση, την μουσική και τους τραγουδιστές. Μετέφρασε υπέροχα και με ακρίβεια τους στίχους της Λίνας στην γαλλική γλώσσα, που τόσο ταιριάζει στα τραγούδια της. Όταν συναντιέμαι μαζί της στη σκηνή, συναντώ ένα συγγενικό μου πρόσωπο και χαίρομαι γιατί ταιριάζουν πολύ οι φωνές μας.

Όταν μια παράσταση μεταφέρεται από έναν θεατρικό χώρο σε έναν χώρο με διαφορετική ακουστική και ενέργεια, αλλάζει και ο τρόπος που «ακούς» και αισθάνεσαι το κοινό;

Φυσικά, όλα αλλάζουν και βρίσκουν έναν άλλο δρόμο καινούργιο και όμορφο, ώστε να υπάρξει αυτή η μοναδική αλληλεπίδραση με το ακροατήριο, όπου όλοι θα πάρουν μαζί τους ένα δώρο φεύγοντας για το σπίτι. Κάτι που κι εκείνοι κι εμείς κρατάμε στη καρδιά μας για καιρό, ώσπου να ξαναβρεθούμε κάπου αλλού.

Υπάρχει κάποιος στίχος από αυτή τη μουσική συνάντηση που σε ακολουθεί και πέρα από τη σκηνή;

Όλα με ακολουθούν, τα λόγια της Λίνας με ακολουθούν στα όνειρα μου. 

Το καλοκαίρι συμμετέχεις στη «Λυσιστράτη», όπου ο Σταμάτης Κραουνάκης υπογράφει μουσική, κείμενο και σκηνοθεσία, και ερμηνεύεις τη Λαμπιτώ. Σε ένα έργο γεμάτο δυναμικές γυναικείες παρουσίες, πώς χτίζει η Λαμπιτώ τη δική της ξεχωριστή φωνή μέσα στο σύνολο;

Η Λυσιστράτη του Σταμάτη Κραουνάκη είναι μια πολύ ιδιαίτερη διασκευή, πάνω στο έργο του Αριστοφάνη. Είναι κάτι καινούργιο και όμορφο. Έχει μια διαχρονική ανάπτυξη, με τους χαρακτήρες ισχυρούς, γυναικείους και αντρικούς, πού μας μετακινούν συνεχώς από την Κωμωδία, στην σκληρή πραγματικότητα του πολέμου και πάλι πίσω στο κωμικό της συνεχούς τρέλας της ζωής μας, που αν την παρατηρήσουμε από μακριά είναι ένας κλαυσίγελος. Ένα έργο απόλυτα επίκαιρο που θα γλυκάνει τις καρδιές των ανθρώπων.

Όταν στην ίδια παράσταση συνυπάρχουν στίχοι της Λίνας Νικολακοπούλου, του Γιώργου Χατζιδάκι και του Λάκη Λαζόπουλου, μεταβάλλεται ο τρόπος με τον οποίο προσεγγίζεις τον λόγο;

Κάθε τραγούδι, κάθε στίχος κάθε μελωδία σε πηγαίνουν το δικό τους ταξίδι. Αυτό υπηρετείς. Αυτό που έχει να πει ο δημιουργός. Όταν έχεις τον Κραουνάκη, συνθέτη και σκηνοθέτη δίπλα σου, θα δουλέψει μαζί σου, μέχρι να δώσεις ότι ακριβώς ξέρει, ότι μπορείς να πετύχεις, το αληθινό σου αίσθημα, την σωστή στιγμή στο έργο.

Με τη ζωντανή ορχήστρα παρούσα, αισθάνεσαι ότι κάθε βραδιά αποκτά τον δικό της ρυθμό και επηρεάζει διαφορετικά την ερμηνεία σου;

Κάθε τι ζωντανό όπως το λες έχει αλληλεπιδράσεις, ωστόσο εγώ όταν αρχίζει η παράσταση, πάντα αισθάνομαι σαν τον πιλότο που μπαίνει στο κόκπιτ και μετά το ταξίδι αρχίζει και σίγουρα θα πάμε ωραία στον προορισμό μας. Η ορχήστρα μας άλλωστε είναι ξεχωριστή, ένας κι ένας, σολίστες εξαίρετοι και υπέροχη παρέα.

Υπήρξε κάποια στιγμή στις πρόβες που ένιωσες ότι η Λαμπιτώ ξεπερνά το αριστοφανικό πλαίσιο και γίνεται μια απολύτως σύγχρονη γυναικεία φωνή;

Η Λαμπιτώ είναι κατά Κραουνάκη εκδοχή εδώ. Η Σπαρτιάτισσα που είναι δυναμική, αλλά και πολύ τρελή και ζαβολιάρα πού και πού. Είναι μια διαχρονική γυναικεία φωνή.

Σε μια παράσταση που αγγίζει την πόλη, τη συμφιλίωση και τη συλλογικότητα, τι είναι αυτό που, κατά τη γνώμη σου, υπερασπίζεται βαθύτερα η Λαμπιτώ;

Το δικαίωμα μιας γυναίκας να αγωνίζεται, να αντιστέκεται στην καταπίεση, να αναζητά την ισορροπία, να υπερασπίζεται την ισοτιμία της σε σχέση με τον άντρα, τον σεβασμό σε κάθε διαφορετικότητα και  την συμπερίληψη όλων των αδύναμων, σωματικά και ψυχικά.

Αν έπρεπε να κρατήσεις μία μόνο εικόνα που συμπυκνώνει τη δική σου Λαμπιτώ, ποια θα ήταν;

«ἢ τὰν ἢ ἐπὶ τᾶς» ιστορική σπαρτιατική φράση, το έλεγαν μητέρες στους γιους τους όταν έφευγαν για τη μάχη. «Ή να γυρίσεις νικητής φέρνοντας την ασπίδα σου ή να σε φέρουν νεκρό πάνω σε αυτήν» Στην προκειμένη περίπτωση της παράστασης μας αποκτά άλλη διάσταση για την Λαμπιτώ και για όλες τις γυναίκες. «’Η θα φέρετε την πολυπόθητη Ειρήνη ή θα σας πάρει και θα σας σηκώσει Άντρες».

Ευχαριστούμε θερμά την μουσικό Αργυρώ Καπαρού για την τόσο όμορφη και εφ’ όλης της ύλης συζήτηση. Ραντεβού 12 και 13 Ιουνίου στο Ηρώδειο και στην παράσταση «Λυσιστράτη – Μια ξεκαρδιστική όπερα».

Κλείστε το εισιτήριο σας άμεσα!

 «Λυσιστράτη – Μια ξεκαρδιστική όπερα» – Λίγα Λόγια για την παράσταση

Μπορούμε να πούμε κάτι νέο για τη Λυσιστράτη έπειτα από τόσα χρόνια; Γιατί επανέρχεται με τέτοια επιμονή στις σκηνές του κόσμου; Ποιο νόημα παραμένει ανεξάντλητο μέσα στην ιδιοφυή αυθάδεια της ηρωίδας;

Όταν ο Αριστοφάνης τη γράφει το 411 π.Χ., δεν κάνει κάποιο πλάγιο σχόλιο για τη θέση στην οποία έχει περιέλθει η Αθήνα εν μέσω Πελοποννησιακού Πολέμου. Στην πραγματικότητα, ακούει καλά τους πολιτικούς τριγμούς εντός των τειχών, όπου η Εκκλησία του Δήμου έχει αποδυναμωθεί και οι ολιγαρχικοί επανέρχονται στο προσκήνιο. Με τα κρυφά όπλα της τέχνης –τα οποία δεν κατονομάζουν αλλά αποκαλύπτουν χωρίς να δακτυλοδεικτούν– μιλάει για την πηγή των δεινών: τη μανία για δύναμη και επιβολή, που δεν είναι παρά ίδιον των ανδρών, μια κούφια εντολή που παρασέρνει όλη την κοινωνία στον αφανισμό. Και ποιο είναι το αντίδοτο; Μα ένα ηχηρό χαστούκι σε αυτή τη θλιβερή αρρενωπότητα. Όταν ο Αριστοφάνης μετακινεί τη γυναίκα από το πεδίο του ‘Οίκου’ στο πεδίο του ‘Δήμου’, δεν εκτελεί απλώς ένα θεατρικό σχήμα, αλλά μια πολιτική μετατόπιση μεγατόνων. Η ηρωίδα δεν καλεί μόνο τις γυναίκες της Αθήνας –και από άλλες πόλεις, εχθρικές!– σε μια ‘απεργία του έρωτα’, αλλά δημιουργεί ένα ποτάμι θηλυκότητας που παρασέρνει τις βεβαιότητες του κόσμου, προτείνοντας μια άλλη λύση που οι υπόλοιποι σπεύδουν να ονομάσουν ουτοπική και άρα μη εφαρμόσιμη. Οι όποιες ομοιότητες με τη σημερινή κατάσταση είναι καθαρά συμπτωματικές. 

Είναι λοιπόν ιδιαίτερα ευτυχής συγκυρία η διασκευή του έργου από τον Σταμάτη Κραουνάκη, καθώς μας αφήνει να αναρωτιόμαστε τι θα προκύψει από τη συνάντηση του σπινθηροβόλου πνεύματος του Αριστοφάνη με την αχαλίνωτη μουσική του φαντασία. Ο συνθέτης στήνει μια πολυφωνική οπερέτα που φιλοξενεί ισότιμα μουσική και λόγο, όλα κουρδισμένα στο κλειδί της ανελέητης σάτιρας του ποιητή. Πότε λυρική, πότε λαϊκή, πότε σαρκαστικό καμπαρέ, η μουσική γίνεται αγωγός της δράσης, ενώ ο αδόμενος λόγος συμπληρώνει ιδανικά αυτήν την αριστοφανική μέθεξη, απελευθερώνοντας νύξεις στο σήμερα και τροφοδοτώντας ακόμα περισσότερο την ξέχειλη θεατρικότητα του δρώμενου. Παράλληλα, ο διεθνώς αναγνωρισμένος σκηνογράφος Takis ντύνει την παράσταση με μια απολύτως σύγχρονη αισθητική που κουμπώνει με το ιστορικό πλαίσιο του έργου, καταλήγοντας σε μια ακαταμάχητη εικαστική πανδαισία. Στη σκηνή του θεάτρου, συναντιούνται τριάντα σημαντικοί ερμηνευτές και μουσικοί, με ξεχωριστή την παρουσία της Δήμητρας Γαλάνη στον ρόλο της θεάς Αθηνάς.  

Στο έργο, οι γυναίκες καταλαμβάνουν την Ακρόπολη –όπου βρίσκεται το δημόσιο ταμείο– για να παραλύσουν την πολεμική μηχανή των ανδρών. Για δύο βραδιές, τα υπέροχα, θεατρικά τους φαντάσματα θα αιωρούνται ακριβώς από πάνω μας, αφήνοντας αυτό το έξαλλο ποτάμι να κυλήσει ξανά υπό το παράγγελμα του Σταμάτη Κραουνάκη, κατακλύζοντας τα διαζώματα του Ηρωδείου μέχρι τη σκηνή και σαρώνοντας για μια ακόμα φορά τις βεβαιότητες του κόσμου.

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ

Μουσική – Κείμενο – Σκηνοθεσία Σταμάτης Κραουνάκης • Συνεργάτες στο λιμπρέτο Λίνα Νικολακοπούλου (στίχοι τραγουδιών «Πάμε Κοπέλες», «Το Νήμα», «Χορικό της Συμφιλίωσης»), Γιώργος Χατζιδάκις, Λάκης Λαζόπουλος (στιχοι του τραγουδιού «Όλα γι’ αυτή την πόλη») • Συνεργάτρια στη σκηνοθεσία Μαριλένα Μόσχου • Σκηνικά – Κοστούμια Takis • Χορογραφία Θοδωρής Πανάς • Φωτισμοί Στέλλα Κάλτσου • Σύμβουλος θεατρολόγος Ευανθία Στιβανάκη • Εικαστικό σήμα παράστασης Κώστας Σπανάκης • Φωτογραφίες Σπύρος Πώρος • Επικοινωνία Δέσποινα Κραουνάκη • Ερμηνεύουν (με σειρά εμφάνισης) Λένα Ουζουνίδου Λυσιστράτη, Κώστας Μπουγιώτης Απόλλων κομπέρ, Σοφία Κουνιά Κλεονίκη, Έλενα Καφούρου Ινδή, Πένυ Ξενάκη Μπάμπουσκα Κορυφαία, Γεωργία Αμοργιαννιώτη Μινώικα, Αργυρώ Καπαρού Λαμπιτώ, Βενετία Καναβέλλη Μια κοπέλα, Γιώργος Στιβανάκης Θηβαία / Ένας ανάπηρος στρατιώτης, Κωνσταντίνος Τσονόπουλος Θηβαία / Βαγγέλας, Στέλλα Κρούσκα Μυρίνη, Χριστόφορος Σταμπόγλης Πρόβουλος, Χρήστος Γεροντίδης Κινησίας, Κώστας Βενετσάνος Ένας βέρος Αθηναίος, Σάκης Καραθανάσης Λαϊκός τραγουδιστής, Θεολόγος Παπανικολάου Ιεροψάλτης, Σπύρος Πινκερίδης Κήρυκας, Δήμητρα Γαλάνη Θεά Αθηνά, Μαριλένα Μόσχου Κουκλάρα της Αθήνας, Μαρία Παπαδοπούλου Κουκλάρα της Αθήνας • Μουσικοί επί σκηνής Δημήτριος Ανδρεάδης πιάνο, μουσική διεύθυνση, ενορχήστρωση, Δημήτρης Κικλής πλήκτρα, Γιώργος Ταμιωλάκης βιολοντσέλο, ευφώνιο, Λάμπρος Παπανικολάου κόντρα μπάσο, Θεολόγος Παπανικολάου βιολί, Κοσμάς Κοκόλης κιθάρα, μπουζούκι, Νίκος Κατσίκης σολίστ (μαντολίνο, ισπανικό λαούτο, μπουζούκι) • Παραγωγή Gr entertainment – Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου 

Πηγή: Allaboutarts.gr