«ΦΛΑΝΤΡώ»: Κριτική Παράστασης

✒️Γράφει: Δρ. Σωτήρης Σουλούκος

Παρακολουθήσαμε την παράσταση «ΦΛΑΝΤΡώ» στο Θέατρο Αλάμπρα και σας μεταφέρουμε τις εντυπώσεις μας.

Η «ΦΛΑΝΤΡώ» του Παντελή Χορν επιστρέφει στη σκηνή σε σκηνοθεσία Σωτήρη Χατζάκη στο Θέατρο Αλάμπρα, παρουσιάζοντας μια δυνατή θεατρική ανάγνωση ενός τολμηρού και διαχρονικού έργου της νεοελληνικής δραματουργίας. Το έργο εξερευνά τον πόθο, τη ζήλια και την ενοχή, φωτίζοντας τα αδιέξοδα μιας κοινωνίας που εγκλωβίζει τη γυναίκα ανάμεσα στην επιθυμία και στο καθήκον. Η παράσταση ζωντανεύει έναν σκοτεινό και παθιασμένο κόσμο μέσα σε ένα παλιό αρχοντικό γεμάτο μυστικά, με τη Μαρία Τζομπανάκη στον πρωταγωνιστικό ρόλο και τη συμμετοχή των Χριστίνας Μαξούρη, Ευγενίας Ξυγκόρου, Κρίστης Παπαδοπούλου και Αγησίλαου Μικελάτου.

«ΦΛΑΝΤΡώ»: Μια γυναίκα εγκλωβισμένη στη σκιά της σιωπής!

Η Φλαντρώ εμφανίζεται από την πρώτη στιγμή ως μια γυναίκα αυτάρεσκη και προσεγμένη, σχεδόν τελετουργικά αφοσιωμένη στην εικόνα της. Καλλωπίζεται και φροντίζει κάθε λεπτομέρεια της παρουσίας της, σαν να προσπαθεί να αντισταθεί στον χρόνο και στη φθορά. Πίσω όμως από αυτή την αρχοντική μορφή διακρίνεται μια βαθιά μοναξιά και κούραση· μια μητέρα που παλεύει να μη χάσει τη σημασία και τη δύναμή της απέναντι στους άλλους.

Η δράση εκτυλίσσεται μέσα σε ένα παλιό αρχοντικό, όπου η σιωπή είναι βαριά και τα μυστικά παραμένουν καλά κρυμμένα. Η Φλαντρώ προσπαθεί να ελέγχει τις εξελίξεις μέσα στο σπίτι της. Σχεδιάζει να παντρέψει τον Νότη Σερδάρη με τη μεγαλύτερη κόρη της, τη Χρύσω, επιθυμώντας ουσιαστικά να τον κρατήσει κοντά της και υπό την επιρροή της.

Μια φωνή να βάλω δυνατή και προσκαλώ τον Χάρο και σας πνίγω στο αίμα… – Φλαντρώ (Μαρία Τζομπανάκη)

Οι δύο κόρες της κινούνται με διαφορετικούς τρόπους μέσα σε αυτό το περιβάλλον. Η Χρύσω είναι η αγαπημένη κόρη της και ζει μαζί της. Είναι ήσυχη και υποταγμένη, συνηθισμένη να ζει μέσα στα όρια που της επιβάλλονται. Αντίθετα, η μικρότερη, η Μυρτώ, ξεχωρίζει για τη ζωντάνια, την ομορφιά και τη φυσική της δυναμική. Η μητέρα της την έστειλε να ζει μακριά της και ξαφνιάζεται με την επιστροφή της.

Στον πυρήνα του έργου βρίσκεται ο ανεκπλήρωτος και απαγορευμένος έρωτας. Ο έρωτας δεν λειτουργεί λυτρωτικά· αντίθετα, γεννά ζήλια, φόβο και συγκρούσεις. Για τη Φλαντρώ, ο έρωτας δεν είναι απλώς συναίσθημα αλλά ανάγκη κατοχής και ελέγχου. Δεν μπορεί να αποδεχτεί ότι το ενδιαφέρον κάποιου που επιθυμεί μπορεί να στραφεί αλλού — και ιδιαίτερα μέσα στο ίδιο της το σπίτι.

Τι τα θες αδερφούλα μου; Κάθε αγάπη είναι γεμάτη κρίματα! – Μυρτώ (Ευγενία Ξυγκόρου)

Λίγο πριν την κορύφωση, το μυστικό αποκαλύπτεται. Ο Νότης έχει παράνομη σχέση με τη Φλαντρώ κι εκείνη τον ποθεί, όσο τίποτε άλλο. Η σχέση τους δεν περιορίζεται στο συναίσθημα, αλλά συνδέεται με οικονομική εξάρτηση και ανάγκη ελέγχου. Ωστόσο, εκείνος είναι αποφασισμένος να παντρευτεί τη Μυρτώ.

Από εκείνη τη στιγμή, οι ισορροπίες καταρρέουν. Η Φλαντρώ βιώνει αυτή τη μετατόπιση ως προσωπική ήττα. Η ζήλια και η ανάγκη της να διατηρήσει τον έλεγχο την οδηγούν σε ακραίες στάσεις. Όλοι φαίνονται να έχουν πιαστεί στα δίχτυα, τα δικά τους και της κοινωνίας της εποχής, μορφές τραγικές μέσα σε ένα κοινωνικό σύστημα άκαμπτο.

Το έργο κορυφώνεται αφήνοντας ανοιχτό το ερώτημα για το ποιος είναι τελικά θύτης και ποιο θύμα. Τα πρόσωπα κινούνται διαρκώς ανάμεσα στην επιθυμία και την αδυναμία τους, και η τραγικότητα της Φλαντρώς αναδεικνύεται ακριβώς σε αυτή την αδυναμία της να αποδεχτεί την απώλεια — προτιμώντας ακόμη και την καταστροφή από την παραίτηση.

Δεν είσαι μάνα εσύ. Δεν ξέρω τι λέξη να σε πω. Δεν ξέρω αν υπάρχει στον κόσμο λέξη τόσο μιαρή όσο η λέξη μάνα! – Μυρτώ

«ΦΛΑΝΤΡώ»: Όταν ο έρωτας φέρνει ανατροπές: μια παράσταση έντασης και συγκίνησης!

Η Μαρία Τσομπανάκη αποδίδει εξαιρετικά τη Φλαντρώ ως αρχόντισσα επιβλητική, δυναμική και ταυτόχρονα βαθιά τραγική. Η παρουσία της γεμίζει τη σκηνή, συνδυάζοντας ομορφιά, αυστηρότητα και μια εσωτερική ένταση που γίνεται όλο και πιο εμφανής όσο εξελίσσεται η δράση.

Δεν είναι ανθρώπινο πλάσμα αυτός. Είναι οργή Θεού! – Φλαντρώ

Η Ευγενία Ξυγκόρου υποδύεται τη Μυρτώ, τη μικρότερη κόρη, εμφανίζεται δροσερή, όμορφη, με ζωντάνια και έντονη παρουσία. Είναι δυναμική και φαίνεται να ξέρει τι θέλει από τη ζωή της και δεν διστάζει να το διεκδικήσει.

Δεν έχω μούτρα με κανέναν. Με την τύχη μου μονάχα! – Μυρτώ

Η Κρίστη Παπαδοπούλου υποδύεται τη Χρύσω, τη μεγαλύτερη αδελφή, και λειτουργεί πιο συγκρατημένα, πιο υποταγμένη στη βούληση της μητέρας, κουβαλώντας τη σιωπηλή πίεση ενός σπιτιού όπου οι αποφάσεις λαμβάνονται πάντα από άλλους.

Εσύ θα κάνεις αυτό που θέλει η μάνα σου! – Φλαντρώ
Με συγχωρείς που το λέω, αλλά είναι πολύ ταπεινωτικό για σένα, μια αρχόντισσα να επιμένεις έτσι! – Χρύσω (Κρίστη Παπαδοπούλου)
Ας γίνει ό,τι θέλει. Να μην με λένε Φλαντρώ, κόρη του άρχοντα Γλαρού, αν δεν σε δω στεφανωμένη δίπλα του! – Φλαντρώ

Η Χριστίνα Μαξούρη είναι η Γαρουφαλλιά, η παρακόρη της οικογένειας, και έρχεται να σπάσει τη βαριά ατμόσφαιρα, προσφέροντας στιγμές ελαφρότητας και χιούμορ μέσα στη μελαγχολία που κυριαρχεί ανάμεσα στις τρεις γυναίκες.

Ο Αγησίλαος Μικελάτος, ως Νότης Σερδάρης, εμφανίζεται ερωτικός και δυναμικός, γίνεται το κέντρο γύρω από το οποίο κινούνται όλες οι επιθυμίες. Η παρουσία του προκαλεί αναστάτωση όχι μόνο μέσα στο σπίτι αλλά και σε ολόκληρο το χωριό, καθώς γύρω του συγκεντρώνεται ο πόθος, η προσδοκία και τελικά η σύγκρουση.

Πως το λες έτσι; Σαν να θες να φωνάξεις στο τραπέζι μας τον Χάρο μουσαφίρη! – Μυρτώ
Δεν είναι ανάγκη. Ο Χάρος έρχεται πάντα ακάλεστος. Θα έλεγε κανείς ότι φοβάσαι. Ελάτε να πιούμε στις χαρές σας. Μην σκέφτεστε το αύριο! Τι θα γίνει. Καλά στέφανα… Στέφανα γάμου θέλω να πω. – Φλαντρώ

Η σκηνοθεσία του Σωτήρη Χατζάκη προσεγγίζει το έργο με ακρίβεια, αναδεικνύοντας τις διαχρονικές αλήθειες που διατρέχουν το κείμενο χωρίς να επιδιώκει υπερβολικές σκηνικές παρεμβάσεις. Η ανάγνωση παραμένει καθαρή, αφήνοντας τις σχέσεις των προσώπων, τις συγκρούσεις και τις εσωτερικές εντάσεις να αναπτυχθούν με τρόπο που διατηρεί τη δύναμη του έργου. Η μουσική επιμέλεια, επίσης του Σωτήρη Χατζάκη, αξιοποιεί έξυπνα παραδοσιακές μελωδίες και δημοτικά τραγούδια, τα οποία ενσωματώνονται οργανικά στην παράσταση και ενισχύουν τη σχέση του έργου με το πολιτισμικό του περιβάλλον

Τα σκηνικά και τα κοστούμια της Παναγιωτάς Κοκκορού είναι απόλυτα εναρμονισμένα με την εποχή μέσα στην οποία εκτυλίσσεται η ιστορία. Το εσωτερικό του αρχοντικού αποτυπώνει εύστοχα μια αίσθηση παρακμής: τα σπασμένα τζάμια λειτουργούν ως σαφές ίχνος οικονομικής φθοράς, ενώ τα κλαδιά που εισχωρούν μέσα στο σαλόνι της οικογένειας δημιουργούν μια ισχυρή συμβολική εικόνα, όπου η φύση διαπερνά τον οργανωμένο και πολιτισμένο κόσμο του σπιτιού, σαν μια διαρκής υπενθύμιση ότι τίποτα δεν μένει απόλυτα ελεγχόμενο. Η επιλογή αυτή συνδέει με ουσιαστικό τρόπο το δραματουργικό υπόβαθρο με τη σκηνική του απόδοση.

Τέλος, οι φωτισμοί του Αλέκου Αναστασίου λειτουργούν με μέτρο, υπηρετώντας τη δράση χωρίς περιττές εξάρσεις και ακολουθώντας τη συναισθηματική μεταβολή των σκηνών.

Συνολικά, η «Φλαντρώ» αναδεικνύεται ως μια παράσταση που εστιάζει με καθαρότητα και συνέπεια στον πυρήνα του έργου: την ανθρώπινη αδυναμία απέναντι στον απαγορευμένο έρωτα, την εξουσία και την απώλεια. Χωρίς σκηνοθετικές υπερβολές, αλλά με δυνατές ερμηνείες και προσεγμένη ατμόσφαιρα, φωτίζει τις ρωγμές ενός κόσμου που καταρρέει από μέσα. Η τραγικότητα των προσώπων δεν πηγάζει μόνο από τις πράξεις τους, αλλά κυρίως από την αδυναμία τους να ξεφύγουν από όσα τα καθορίζουν.

Δεν έχεις καθόλου καρδιά; – Μυρτώ
Εγώ; Τι να σου κάνω; Τι μπορώ να σου κάνω εγώ, όταν εσύ διάλεξες τον θάνατο; – Φλαντρώ

ΕΙΣΙΤΗΡΙΑ: ΕΔΩ

Αυτή η κριτική στοχεύει να προβάλει τις κεντρικές αρετές της παράστασης και να ενθαρρύνει τους αναγνώστες να βιώσουν την εμπειρία από κοντά καθώς και να δείξει τις αδυναμίες αυτής.

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ

Παίζουν (με σειρά εμφάνισης)
Φλαντρώ: Μαρία Τζομπανάκη
Γαρουφαλλιά: Χριστίνα Μαξούρη
Μυρτώ: Ευγενία Ξυγκόρου
Χρύσω: Κρίστη Παπαδοπούλου 
Νότης: Αγησίλαος Μικελάτος

Ταυτότητα παράστασης

Δραματουργική επεξεργασία – σκηνοθεσία: Σωτήρης Χατζάκης
Σκηνικά – κοστούμια: Παναγιώτα Κοκκορού
Φωτισμοί: Αλέκος Αναστασίου
Μουσική επιμέλεια: Σωτήρης Χατζάκης 
Βοηθός σκηνοθέτη: Κορίνα Βεζυριάνη
Φωτογράφοι: Πάτροκλος Σκαφίδας, Νικόλ Μπαρτζώκα
Hair Styling: Έλενα Παρασκευά 
Διεύθυνση παραγωγής: Τάκης Γεώργας
Οργάνωση παραγωγής: Χρυσαντίνα Κούλουμπου
Οργάνωση γραφείου παραγωγής: Βικτώρια Λώλη, Χαρά Λώλη
Επικοινωνία – διαφήμιση: Ελένη Λιλή elenanlily@gmail.com 
Social Media: Social Wave 

Πηγή: Allaboutarts.gr