«Ο Πουπουλένιος»: Κριτική Παράστασης

✒️ Γράφει: Σωτήρης Σουλούκος

Παρακολουθήσαμε την παράσταση «Ο Πουπουλένιος» στο Σύγχρονο Θέατρο και σας μεταφέρουμε τις εντυπώσεις μας.

Η μεγάλη θεατρική επιτυχία «Ο Πουπουλένιος» του Μάρτιν ΜακΝτόνα, σε σκηνοθεσία Νικορέστη Χανιωτάκη, επέστρεψε για δεύτερη χρονιά στο Σύγχρονο Θέατρο, με τον Δημήτρη Πιατά να εντάσσεται στη δυναμική ομάδα των Αργύρη Αγγέλου, Νίκου Πουρσανίδη και Γεράσιμου Σκαφίδα. Το πολυβραβευμένο έργο, που συνδυάζει στοιχεία αστυνομικού θρίλερ και μαύρης κωμωδίας, αφηγείται την ιστορία ενός συγγραφέα που, σε ένα αυταρχικό καθεστώς, ανακρίνεται για τα σκοτεινά του διηγήματα και τις ομοιότητές τους με μια σειρά παιδοκτονιών, σε ένα σύμπαν όπου η φαντασία και η πραγματικότητα εμπλέκονται επικίνδυνα.

Γράφεις παραμύθια για παιδάκια που δολοφονούνται; – Μίσαλ (Αργύρης Αγγέλου)
Ναι! – Κατούριαν (Γιώργος Πουρσανίδης)
[…] Είσαι αδερφός μου και σε αγαπάω, αλλά ξέρεις κάτι; Εδώ και 20 λεπτά μου λες μια ιστορία για έναν άνθρωπο που το βασικότερο πράγμα στην ζωή του είναι να κάνει παιδάκια να δολοφονούνται! Είναι ένας πολύ καλός τύπος ο Πουπουλένιος. Είναι ήρωας! Μου θυμίζει εμένα! – Μίσαλ
Πως σου θυμίζει εσένα, αγοράκι μου; – Κατούριαν
Βάζει παιδάκια να δολοφονούνται! – Μίσαλ
Ο Πουπουλένιος δεν σκότωσε ποτέ κανέναν και τα παιδιά που πέθαιναν θα ζούσαν άθλιες ζωές έτσι και αλλιώς! – Κατούριαν
Όλα τα παιδάκια θα ζήσουν άθλιες ζωές. Καλύτερα να τα βγάλεις από τον κόπο! – Μίσαλ
Δεν θα ζήσουν όλα τα παιδάκια άθλιες ζωές! – Κατούριαν
Εσύ έζησες άθλια ζωή από παιδί; Ναι! Εγώ έζησα άθλια ζωή από παιδί; Ναι, άρα δύο στα δύο. – Μίσαλ
Ο Πουπουλένιος ήταν ένα ευγενικός αξιοπρεπής άνθρωπος που μισούσε αυτό που έκανε. Εσύ είσαι σίγουρα το αντίθετο! – Κατούριαν

«Ο Πουπουλένιος»: Μια παράσταση που ξεκινά σαν παραμύθι, αλλά γρήγορα μεταμορφώνεται σε καθρέφτη της κοινωνίας· γεμάτη σιωπές, ένταση και συγκίνηση, σε κάνει να αναρωτηθείς για την ευθύνη, την ενοχή και τη δύναμη.

Η παράσταση «Ο Πουπουλένιος» είναι ένα ταξίδι στα όρια του ρεαλισμού και του ονείρου, ένα παραμύθι για μεγάλους που δεν φοβάται να κοιτάξει κατάματα τη σκοτεινή πλευρά του ανθρώπου. Ο Νίκος Πουρσανίδης, στον ρόλο του συγγραφέα, είναι καθηλωτικός. Με την ηρεμία και τη βαθιά του συγκέντρωση, δίνει ζωή σε έναν αφηγητή που ισορροπεί ανάμεσα στη φαντασία και στον τρόμο. Ο τρόπος που αφηγείται θυμίζει παλιούς παραμυθάδες, που μέσα από τις λέξεις τους φώτιζαν τον κόσμο των ανθρώπων και ταυτόχρονα αποκάλυπταν την αλήθεια των ενηλίκων.

Κάποιος σπουδαίος είπε κάποτε, πως το πρωταρχικό καθήκον ενός παραμυθά είναι να διηγηθεί ένα παραμύθι. Και αυτό εγώ το πιστεύω ολόψυχα. Το πρωταρχικό καθήκον… Ή μήπως ήταν το μοναδικό; Ναι, ναι. Μπορεί να είναι το μοναδικό καθήκον ενός παραμυθά. Τέλος πάντων, δεν θυμάμαι. Δεν έχει σημασία. Εγώ αυτό κάνω, διηγούμαι παραμύθια…  – Κατούριαν

Ο Αργύρης Αγγέλου παίζει με μια αφοπλιστική φυσικότητα· κινείται με χειρουργική ακρίβεια ανάμεσα στην παιδική αθωότητα και στην ωριμότητα που γεννά ο φόβος. Κάθε του στιγμή πάνω στη σκηνή αποπνέει ειλικρίνεια και συγκίνηση, κάνοντας τον ρόλο του βαθιά ανθρώπινο. Ο Δημήτρης Πιατάς είναι μοναδικός ως σκληρός αστυνομικός — μια ήρεμη δύναμη, με λίγες αλλά ουσιαστικές εξάρσεις. Πίσω από την αυστηρότητα και τον έλεγχο, διακρίνεται ένας άνθρωπος πληγωμένος, που παλεύει ανάμεσα στο καθήκον και στη συμπόνια. Ο Γεράσιμος Σκαφίδας, μια πραγματική αποκάλυψη, δίνει στον ρόλο του μια αλήθεια που σε αιφνιδιάζει· η ερμηνεία του λειτουργεί σαν συνδετικός κρίκος ανάμεσα στην πραγματικότητα και στη φαντασία.

Αυτή τη στιγμή δεν με νοιάζει άμα θα με σκοτώσουν, ή όχι. Δεν με νοιάζει. Το μόνο που με νοιάζει είναι να μην σκοτώσουν τις ιστορίες μου. Είναι ό,τι έχω και δεν έχω… – Κατούριαν

Η σκηνοθεσία είναι μελετημένη και δημιουργική. Το σκηνικό, με μια απλή περιστροφή γύρω από τον εαυτό του, μεταμορφώνεται, αλλάζοντας τον χώρο και τη διάθεση της σκηνής. Ο πρωταγωνιστής παρακολουθεί αυτές τις αλλαγές σαν να βλέπει τη ζωή του να γυρίζει μπροστά του — μια διαρκής υπενθύμιση του εγκλωβισμού του. Τα ρούχα είναι λιτά, με χρώματα που υπογραμμίζουν τη σκοτεινή ατμόσφαιρα του έργου, ενώ η μουσική, διακριτική και συγκινητική, συνοδεύει την αφήγηση χωρίς να την επισκιάζει. Κάθε ήχος, κάθε παύση, μοιάζει να κουβαλά μνήμη.

Δεν είμαι κανένας από εκείνους, ξέρετε! – Κατούριαν
Κανένας… Εκείνους… Δεν ξέρω! – Υπαστυνόμος (Δημήτρης Πιατάς)
Κανένας από εκείνους που δεν σέβονται την αστυνομία! Ποτέ στην ζωή μου δεν είχα μπλεξίματα με την αστυνομία! Ποτέ στην ζωή μου! – Κατούριαν
Ποτέ στην ζωή σου δεν είχες μπλεξίματα με την αστυνομία μέχρι τώρα εννοείς! – Υπαστυνόμος Άριελ (Γεράσιμος Σκαφίδας)

Η παρουσία των σκιών είναι έντονη. Σκιές στις ζωές των ηρώων, σκιές στις ιστορίες, σκιές στις επιλογές τους. Τι γίνεται όμως όταν οι σκιές αυτές βγουν από μέσα μας και σταθούν απέναντί μας; Είναι προτιμότερο ένα γλυκό ψέμα που μας κρατά ασφαλείς ή μια μικρή, πικρή αλήθεια που μας λυτρώνει; Το έργο δεν δίνει απαντήσεις· μας αφήνει να αναρωτηθούμε μόνοι μας. Ο «Πουπουλένιος» μοιάζει να είναι εκεί για να προστατεύει τα παιδιά από το μέλλον τους, για να τους δίνει την επιλογή πριν ακόμα ο κόσμος γύρω τους σκοτεινιάσει.

Φοβάμαι και εγώ λίγο […] Φοβάμαι που ο αδερφός μου είναι μόνος του σε ένα ξένο μέρος. Φοβάμαι ότι ο φίλος σου θα τον πλακώσει στο ξύλο και μετά θα πλακώσει και εμένα πάλι στο ξύλο, παρόλο που δεν πειράζει . Δηλαδή θα προτιμούσα να μην το κάνει. Αν υπάρχει κάτι σε αυτές τις ιστορίες που δεν σας αρέσει, εντάξει. Εμένα τσακίστε με! Αλλά ο αδερφός μου τρομάζει εύκολα και έτσι και αλλιώς δεν τα καταλαβαίνει όλα αυτά και δεν έχει καμία σχέση με αυτές τις ιστορίες. Του τις έχω διαβάσει μόνο… – Κατούριαν

Το παραμύθι εδώ δεν είναι καταφύγιο. Είναι τρόπος αποκάλυψης. Ένας καθρέφτης που δείχνει πώς η βία, η λογοκρισία και ο φόβος μπορούν να γίνουν κανονικότητα μέσα σε ένα απολυταρχικό καθεστώς. Και τι συμβαίνει όταν οι ήρωες δεν «ζήσαν αυτοί καλά κι εμείς καλύτερα»; Τότε αρχίζει η αληθινή ιστορία — εκεί που η φαντασία συναντά τη ζωή.

Αισθάνομαι σαν να είμαι στο σχολείο. – Κατούριαν
Ναι, μόνο που σε αυτό το σχολείο σε εκτελούν στο τέλος! – Υπαστυνόμος

«O Πουπουλένιος» είναι μια παράσταση που σε ταράζει, σε συγκινεί και σε κάνει να σκεφτείς. Με σεβασμό, ταλέντο και συγκίνηση, οι ερμηνείες όλων ήταν εξαιρετικές· κάθε κίνηση, βλέμμα και φωνή συνέθεταν μια ολοκληρωμένη εμπειρία τέχνης και αλήθειας. Μια παράσταση που μένει μέσα σου — σαν ψίθυρος, σαν προειδοποίηση, σαν παραμύθι που ξαφνικά παύει να είναι αθώο.

Δεν μπορώ να φτιάχνω παραμύθια όπως εσύ! Μακάρι να κάνουν γρήγορα και να σταματήσουν να σε βασανίζουν. Βαρέθηκα εδώ μέσα. Μακάρι να κάνουν γρήγορα και να σταματήσουν να σε βασανίζουν. Βαρέθηκα… – Μίσαλ

Μια παράσταση που δεν χαρίζεται στο θεατή, αλλά τον προκαλεί να σκεφτεί, να νιώσει, να σταθεί αντιμέτωπος με τις σκιές του. Με δυνατές ερμηνείες, λιτό σκηνικό και συγκλονιστική ατμόσφαιρα, «Ο Πουπουλένιος» αποδεικνύει ότι τα πιο σκληρά παραμύθια είναι αυτά που μιλούν για εμάς.

Σε παρακαλώ Κατούριαν! Όλα θα πάνε καλά! – Μίσαλ
Πως θα πάνε όλα καλά; Πως μπορούνε να πάνε όλα καλά; – Κατούριαν
Δεν ξέρω. Αλλά όλα θα πάνε καλά. Έτσι δεν λένε σε αυτές τις περιπτώσεις; Όλα θα πάνε καλά, ε; Το ξέρω ότι δεν θα πάνε όλα καλά. από στιγμή σε στιγμή θα έρθουν να μας εκτελέσουν. Έτσι δεν είναι; Άρα δεν θα πάνε όλα καλά. Αυτό μάλλον είναι το αντίθετο του καλά, ε; Θα μας εκτελέσουν μαζί ή χωριστά; Ελπίζω μαζί δεν θέλω να είμαι μόνος μου! – Μίσαλ

ΕΙΣΙΤΗΡΙΑ: ΕΔΩ

Αυτή η κριτική στοχεύει να προβάλει τις κεντρικές αρετές της παράστασης και να ενθαρρύνει τους αναγνώστες να βιώσουν την εμπειρία από κοντά καθώς και να δείξει τις αδυναμίες αυτής.

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ

Μετάφραση: Χριστίνα Μπάμπου-Παγκουρέλη
Σκηνοθεσία: Νικορέστης Χανιωτάκης
Σκηνικά: Μαρία Φιλίππου
Κοστούμια: Ιωάννα Καλαβρού
Μουσική: Γιάννης Μαθές
Κίνηση: Φαίδρα Νταϊόγλου
Φωτισμοί: Τάσος Παλαιορούτας 
Βοηθός Σκηνοθέτη: Ιωάννα Αγγελίδη
Φωτογραφίες & Trailer: Πάτροκλος Σκαφίδας
Social media: Loox media
Διεύθυνση παραγωγής: Μαρία Αναματερού
Συμπαραγωγή: Νέο Σύγχρονο Θέατρο ΑΜΚΕ – Σκαφίδας – Δωροπούλου Ε.Ε. {Γ.Ι.Δ.Σ.}

ΠΑΙΖΟΥΝ:
Δημήτρης Πιατάς
Νίκος Πουρσανίδης
Αργύρης Αγγέλου
Γεράσιμος Σκαφίδας

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ:
Σύγχρονο Θέατρο, Ευμολπιδών 45, τηλέφωνο: 210 3464380
info@sychronotheatro.gr, www.sychronotheatro.gr

Επικοινωνία-Προβολή στα ΜΜΕ
Ανζελίκα Καψαμπέλη
akapsamb@gmail.com

Πηγή: Allaboutarts.gr